Bài 11: Phản xạ âm – Khoa Học Tự Nhiên 7 – Cánh Diều

Bài 11: Phản xạ âm – Khoa Học Tự Nhiên 7 – Cánh Diều

 

I. Phản xạ âm

– Âm dội lại khi gặp một mặt chắn gọi là âm phản xạ

II. Vật phản xạ âm

– Mọi vật đều phản xạ âm truyền đến nó

– Với các vật làm từ cùng chất liệu, vật có bề mặt phẳng phản xạ âm tốt hơn so với vật có bề mặt gồ ghề.

Ví dụ: Tấm gỗ phẳng phản xạ âm tốt hơn tấm gỗ có bề mặt gồ ghề

– Với các vật cùng có bề mặt phẳng, vật cứng phản xạ âm tốt hơn vật mềm, xốp

Ví dụ: Tấm gỗ phẳng phản xạ âm tốt hơn tấm xốp phẳng.

III. Tác hại của tiếng ồn

– Tiếng ồn gây ô nhiễm là tiếng ồn lớn và kéo dài làm ảnh hưởng xấu đến sức khỏe và hoạt động bình thường của con người

Ví dụ: Tiếng còi xe quá lớn và liên tục, tiếng máy móc kêu to khi hoạt động cả ngày, tiếng máy khoan cắt bê tông, …

– Để chống ô nhiễm tiếng ồn, người ta thường sử dụng các biện pháp sau:

+ Treo biển báo “Câm bóp còi” tại khu vực gần bệnh viện, trường học, viện dưỡng lão

+ Xây dựng tường ngăn cách khu dân cư với đường cao tốc

+ Trồng nhiều cây xanh để âm truyền đến gặp lá cây sẽ bị phản xạ theo các hướng khác nhau

+ Làm trần nhà, tường nhà dày (với lớp xốp xen giữa hai lớp tường gạch), sử dụng dây cao su bao quanh rìa các cánh cửa hay sử dụng tấm rèm trong các phòng để ngăn bớt âm truyền qua chúng.


 

Mở đầu trang 62 Bài 11 KHTN lớp 7: Ở bên trong các rạp chiếu phim, nhà hát, … người ta thường thiết kế tường không bằng phẳng và sử dụng các lớp rèm bằng vải. Em có biết vì sao lại như vậy không?

Trả lời:

Ở trong các rạp chiếu phim, nhà hát, …. người ta thường thiết kế tường không bằng phẳng và sử dụng các lớp rèm bằng vải vì:

+ Những vật có bề mặt gồ ghề, mềm, xốp như nhung, xốp, vải,… là những vật hấp thụ âm tốt (phản xạ âm kém).

+ Hạn chế được âm phản xạ – tiếng vang sẽ giúp âm thanh tới người nghe được tốt hơn.


 

Câu hỏi 1 trang 62 KHTN lớp 7: Một người đứng gần vách núi, hét to một tiếng, sau đó người này có nghe thấy âm phản xạ không? Giải thích câu trả lời.

Trả lời:

+ Người này có nghe được âm phản xạ.

+ Vì khi âm thanh do người này phát ra đến đập vào bề mặt vách núi (gặp mặt chắn), tạo ra âm phản xạ, đập vào màng nhĩ của người đó và người đó nghe được âm phản xạ của chính mình.


 

Thực hành trang 63 KHTN lớp 7:

Dụng cụ

Bàn phẳng, đồng hồ (loại nhỏ, có phát ra tiếng “tích tắc”); hai đoạn ống nhựa giống nhau (dài 1 m, có thể để lọt đồng hồ vào trong, một ống có nắp đậy để dễ dàng tháo, lắp); các tấm có kích thước bằng nhau: tấm gỗ phẳng, tấm gỗ có bề mặt gồ ghề, tấm xốp phẳng, …

Tiến hành

+ Đặt đồng hồ, các ống nhựa, tấm gỗ phẳng trên mặt bàn đúng theo các vị trí như hình 11.2. Đánh dấu vị trí tấm gỗ và các ống nhựa.

+ Đặt đồng hồ vào trong ống nhựa bên trái và đậy nắp ống.

+ Ghé tai vào một đầu ống nhựa bên phải, lắng nghe tiếng “tích tắc” của đồng hồ sau khi phản xạ ở mặt gỗ truyền đến tai.

+ Giữ nguyên vị trí đồng hồ và các ống nhựa. Lần lượt thay tấm gỗ gồ ghề, tấm xốp phẳng, … vào vị trí tấm gỗ phẳng.

Hãy cho biết trong các vật trên, vật nào phản xạ âm tốt, vật nào phản xạ âm kém.

 

Trả lời:

Sau khi làm thí nghiệm thu được kết quả:

+ Tấm gỗ phẳng phản xạ âm tốt.

+ Tấm xốp phẳng, tấm gỗ gồ ghề phản xạ âm kém.


 

Luyện tập 1 trang 63 KHTN lớp 7: Có các vật sau: chăn bông, đệm mút, cửa kính phẳng, rèm treo tường, tường gạch phẳng, gạch lát nền nhà. Hãy xếp từng vật đó vào một trong hai nhóm phản xạ âm tốt và phản xạ âm kém.

Trả lời:

– Vật phản xạ âm tốt: cửa kính phẳng, tường gạch phẳng, gạch lát nền nhà.

– Vật phản xạ âm kém: chăn bông, đệm mút, rèm treo tường.


 

Vận dụng trang 63 KHTN lớp 7: Sự phản xạ âm có thể gây ảnh hưởng cho người nghe, như khi đang ở trong nhà hát. Vì vậy trong một số trường hợp cần phải giảm âm phản xạ. Em hãy gợi ý việc bố trí thêm một số đồ vật để giảm ảnh hưởng của âm phản xạ cho những người sống trong các căn hộ có thiết kế các tấm kính kích thước lớn (ví dụ tại các căn hộ ở các khu chung cư cao tầng).

Trả lời:

Một số đồ vật để giảm ảnh hưởng của âm phản xạ trong trường hợp này:

+ Đặt thêm nhiều chậu cây xanh – tác dụng phân tán âm theo các hướng khác nhau.

+ Treo thêm một số rèm vải, nhung ở những vị trí có thể trang trí.

+ Gắn một số biển báo đi nhẹ, nói khẽ.

+ Thiết kế sửa chữa một số vị trí bằng những bức tường nhám, gồ ghề như tường trong rạp chiếu phim để tạo sự phá cách nhưng không làm mất đi tính thẩm mĩ và kết cấu tòa nhà.

+ Làm trần nhà, tường nhà dày (có các lớp xốp xen giữa).

+ Sử dụng dây cao su quanh rìa các cánh cửa các căn hộ.

+ Sử dụng tấm kính cách âm để làm cửa kính.


 

Câu hỏi 2 trang 64 KHTN lớp 7: Tiếng sấm hay tiếng sét có phải là tiếng ồn gây ô nhiễm không? Vì sao?

Trả lời:

+ Tiếng sấm và tiếng sét không phải tiếng ồn gây ô nhiễm.

+ Vì tiếng sấm và tiếng sét có âm thanh to nhưng không kéo dài; còn tiếng ồn gây ô nhiễm phải là những âm thanh to và kéo dài làm ảnh hưởng xấu đến sức khỏe và hoạt động bình thường của con người.


 

Luyện tập 2 trang 64 KHTN lớp 7: Giả sử trường học của em ở cạnh đường giao thông có đông người và xe qua lại. Hãy đề xuất một số biện pháp phù hợp nhằm hạn chế tác hại của tiếng ồn từ bên ngoài. Hãy đề xuất một số biện pháp phù hợp nhằm hạn chế tác hại của tiếng ồn từ bên ngoài đối với các hoạt động học tập, vui chơi của các em tại nhà trường.

Trả lời:

Một số biện pháp:

+ Trồng nhiều cây xanh trong khuôn viên nhà trường.

+ Gắn biển báo “cấm bóp còi”; “ cấm họp chợ”, …

+ Treo thêm các rèm cửa ở mỗi phòng học.

 

Giải bài tập Khoa học tự nhiên 7 – Cánh Diều

 

Phần 1. Chất và sự biến đổi của chất

Chủ đề 1: Nguyên tử. Nguyên tố hóa học

 

 

 

 

 

Bài 11: Phản xạ âm – Khoa Học Tự Nhiên 7 – Cánh Diều

Bài 11: Phản xạ âm – Khoa Học Tự Nhiên 7 – Cánh Diều